MEVALONAT KINAZ ILE ILISKILI PERIODIK ATES SENDROMU MAPS=HID

Nadir izlenen, Genetik Hastaliklar, ve FMF hastalarinda izlenilebilen hastaliklar

MEVALONAT KINAZ ILE ILISKILI PERIODIK ATES SENDROMU MAPS=HID

Mesajgönderen Birsel tarih Prş Eyl 28, 2006 11:06 pm

MEVALONAT KINAZ ILE ILISKILI PERIODIK ATES SENDROMU (MEVALONATE KINASE ASSOCIATED PERIODIC FEVER SYNDROME = MAPS) (HiperIgD sendromu = HIDS)

Mutasyona bagli olarak hastalik çok hafif (HIDS) veya agir (mevalonik asiduria) seyredebilir. Ayni ailede bile hasta bireyler arasinda farklar görülebilir

Ana belirtiler nelerdir? Üç ile yedi gün kadar süren ates ataklari 2-12 hafta araliklarla tekrarlar. Ataklar aniden titreyerek yükselen ates, soguk, soluk hatta morarmis parmaklar ve dudaklar ile baslar. Bazen atese bagli nöbet olabilir. Bas agrisi, karin agrisi, istah kaybi, ve halsizlik siktir. Hastalarin bir çogunda bulanti, kusma ve/veya ishal görülebilir. Deri döküntüleri, agizda agrili aftlar, eklem agrilari.gelisebilir ancak hastaligin en çarpici belirtisi boyundaki lenf bezlerinin sismesidir. Bu sisliklere diger lenf bezlerinde de rastlanabilir

Hastaligin nedenleri nelerdir?
MAPS metabolizmada görülen içsel bir bozukluk sonucu ortaya çikmaktadir. Bunun nedeni kalisaldir. MAPS’da etkilenen gene MVK geni denir. Her gen özel bir protein yapimi için gerekli bilgi ile donatilmistir. MVK geni de mevalonat kinaz proteininin yapiminin bilgilerine sahiptir. Mevalonat kinaz bir enzimdir. Enzimler vücudumuzda olusan bir çok kimyasal reaksiyonu kolaylastiran proteinlerdir. Buradaki kimyasal reaksiyon mevalonatin fosfomevalonata dönüsmesidir. Bu, bir dizi önemli molekülün (kolesterol gibi) olusmasi için gerekli reaksiyonlarin ilk adimidir.
Genetik olarak normalden farkli olan enzimler vücudumuzun metabolizmasini etkilerler ve bu nedenle MAPS gibi hastaliklar içsel metabolizma bozukluklari olarak bilinirler. Hastaligin agirlik derecesi mevalonat kinaz eksikligi ile orantilidir. Hafif formlarda (HIDS) enzimin aktivitesi normalin %1 ile 10’u kadardir.
MAPS otoinflammatuar (organizmanin kendisinin olusturdugu iltihap) bir hastaliktir. Tüm arastirmalara ragmen mevalonat kinaz yetmezliginin neden ates ve iltihaba yol açtigi çözülememistir. Ataklar sirasinda ortaya çikan belirtiler, çocugun vücudu çok ciddi bir mikropla savasirken görülen genel iltihap tablosuna benzemektedir. Bu tabloda ates, istah kaybi, halsizlik yaninda beyaz kan hücrelerinin sayisinda, sedimantasyon hizi ve CRP testlerinde artma görülür. Bu belirtilere disaridan gelen bir mikrop neden olmadigi için MAPS otoinflammatuar bir hastalik olarak tanimlanabilir.
Sürekli var olan bir genetik bozuklugun neden zaman zaman ataklara yol açtigi bilinmemektedir. Bu ataklar kendi kendine olabildigi gibi ruhsal gerginlikler, diger infeksiyonlar, ya da, tipik olarak, asilanmalar ile de uyarilabilirler. Kizlarda adet dönemleri de ataklarin gelmesine neden olabilir. Gebelik sirasinda atak sikligi ve siddeti azalmaktadir.

Kalitsal midir?
Bir çok insan genin de oldugu gibi, MVK geninden de her vücut hücresinde 2 kopya bulunur. Bir tanesi anneden, digeri ise babadan gelmistir. Bu atesli hastalik ancak her 2 MVK geninde de bozukluk varsa ortaya çikmaktadir. Bu genetik modele otosomal resesif geçis denmektedir. Anne ve babanin her biri mutasyon tasiyan MVK geni tasimaktadirlar. Ancak onlarin diger kopyalari normal oldugu için hastalikli degildirler. Saglikli görünen bir çift hastalikli genlerini çocuklarina geçirebilirler. Böyle bir çiftin dogacak çocugu %50 olasilikla saglikli bir tasiyici, %25 olasilikla ise MAPS hastasi olacaktir. Bu hasta çocuk ileride tasiyici bir es bulmazsa, onun çocuklari da saglikli tasiyici olacaklardir. Akraba evlilikleri tasiyicilarin bir araya gelme olasiligini arttirdigi için sakincalidir.

Tani nasil konur?
Klinik belirtiler MAPS tanisini akla getirir.
HiperIgD denmesine ragmen IgD düzeyleri her hastada, özellikle küçük çocuklarda, yüksek olmayabilir. Atesli atak sirasinda toplanan idrarda yapilan özel bir inceleme (kromotografi) ile idrarda artmis mevalonik asit bulunur. Ikinci asamada kanda mevalonat kinaz aktivitesi ölçülür. Arastirma amciyla genetik inceleme de yapilabilir.


Testlerin önemi nedir?
Ataklar sirasinda yapilan laboratuar incelemeleri, iltihap göstergesi olan testlerin (sedimantasyon hizi, CRP), pozitif oldugunu gösterir. IgD (bir immunoglobulin) düzeyleri siklikla yükselmekle birlikte hastaligin erken evrelerinde normal olabilir.

Tedavi edilebilir mi?
MAPS tedavi edilemez. Ataklari önleyebilecek etkin bir tedavi henüz bilinmemektedir. Etkili ve güvenli bir tedavi sekli bulunmasi için arastirmalar devam etmektedir.

Kullanilan ilaçlar nelerdir?
Bazi hastalar steroid olmayan iltihap giderici ilaçlardan veya prednizondan fayda görebilir. TNF antagonistleri ve aslinda kolesterol düsürücü bir ilaç olan simvastatin ile arastirmalar devam etmektedir.

Hastalik ne kadar sürer?
MAPS ömür boyu süren bir hastaliktir.

Hastaligin uzun vadede ilerleyisi nasil olur?
Hafif formu (HIDS), birçok hastada yasla birlikte daha da hafifler. Hastalarin bir kisminda eklem iltihabi gelisebilir, ama HIDS geri dönüssüz organ hasarina neden olmaz.
Birsel
Site Admin
 
Mesajlar: 1412
Kayıt: Sal Haz 20, 2006 6:34 pm
Konum: Seligenstadt

Dön Genel saglik / Hastaliklar ve tedavileri

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 0 misafir